| |
|
|
| 2012-07-04
|
|
ئهرێ ترسهك ل پشت رهڤينا ژ گازيكرنێ بۆ پهڕلهمانێ ئيراقێ ههيه؟ |
كاظم حبيب
ئاستێ ململانه و گۆنههباريكرنێ د ناڤبهرا هێز و حزب و ليستهيێن ئيراقيدا زێدهبوويه، و ههموو لايهنان گهفكرن ب چهكێ بهلاڤكرنا بادهكێن ههلگرتي د دۆلابێن واندا.. ئهگهر هات و ئهو نهچاربوون، بهلێ پرسيارا ل ڤێرێ كو ههر مرۆڤهكێ ئاقل دكهت؛ ئهرێ بۆچي ئهڤ حزبه ناڤهرۆكا وان بادهكان بهلاڤ ناكهن.. ئهگهر گرێدايي ژين و سامان و دراڤ و ئاستێ ژيارا وهلاتييان بن؟ دڤێت ئهم پشكداريێ د بهرسڤداێدا بكهيت.
1- حزبێن پشكدار ددهستههلاتێدا ههر ژ ئێخستنا رژێما سهرانسهري ل ئيراقێ، كاركرييه بۆ بدهستڤهئينانا پێزانينان و سيخۆڕيێ و ژێكڤاڤارتنا وان پێزانينێن ههمهجور لدۆر كهسايهتي و حزبێن ديتر و كۆمكرنا وان د دۆلابێن خوهدا بۆ بكارئينانێ ل دهليڤهيێن پێدڤي.
2- ههموو كهسايهتيێن حزبێن سياسيێن ئيراقي يێن پشكدار ددهستههلاتێدا، ئهڤرۆ بادهكێن د تهژي پێزانينێن ههمهجور لدۆر خهلهتيێن سياسي و دراڤي و تيرۆريستي و....هتد ههنه و د پاراستينه د دۆلابێن حزبێن (ههڤپهيمان) يان (پێكهاتي) يان ههندهك جاران د ناڤا ههمان حزبدا هندهك كهس ل دهمێن پێدڤي بكاردئينن.
3- گهفكرن ب بهلاڤكرنا وان بادهكان و نهبهلاڤكرنا وان، بهلگهيه لسهر سێ دۆسهيێن دي؛
أ- ههر ههموو، يان پترين، پشكدارن د وان كاراندا، و ئاڤاهيێن وان ژ شوشهينه و نهوێرن بهرا پاڤێنه كهسێن دي، چنكو يێ دي ژي دێ بهرا هاڤێته ئاڤاهيێن وان.
ب- لسهر ڤي شهنگستهيي هندهك ژ هندهكان دترسن، يان ههموو ژ ههموويان د ترسن، و ل دووماهيێ ههموو كار ب سياسهتا (خوه دگهل من بێدهنگ بكه، ئهزژي دێ دگهل ته بێدهنگ بم) يان (بده من، ئهز ژي دێ دهمه ته!).
ت- ئهنجامێ ڤێ بێدهنگييا دولايهن، دبيت گهلهك گۆنههباريێن مهزن هاتبنه ئهنجامدان، ئهڤجا د بياڤێ گهندهليێدا بيت، يانژي پشكداري بيت د رێكخستن و راستپاردهيێن كريارێن تيرۆريستيدا بيت، ههر وهكو جهنابێ سهرۆك وهزيري كري دهمێ ئاماژه دايه بابهتێ تارق هاشمي، ههروهسا گهف ل ههڤكرنا د ناڤبهرا هندهك هێزێن ههڤپهيمانييا نيشتيماني (حزبا دهعوه و دهولهتا قانوونێ) و ليستهيا ئيراقييه، ههروهسا دگهل ههڤپهيمانييا كوردستاني كو ئهم هايداري ناڤهرۆكا وێ بادهكا گهف پێهاتييه كرن نهبووينه.
ئهڤ ژيوارێ ههيي ل پشت پهردهيێن شانۆيا سياسييدا ئيراقي و يێ ديار بۆ زۆربهيي خهلكێ هۆشيار، سروشتێ دهستههلاتدايێ ل ئيراقێ و پێكهاتهيێن وێ يێن سياسي و كێشهيێن ههڤڕۆش دبنێ دياردكهت.
كۆمان تێدا نينه كو ئهڤ ژيوارێ نهۆ ئيراق تێدا دبۆريت يێ كو تژي دهردهسهري، پشكهكا بچووكه ژ كووراتييا كێشهيا ههيي كو جڤاك ژبهر دناليت و پتر بارودۆخێ وهلاتێ ئيراقێ تێكدچيت، ئهوا كو ژبهر زێدهگاڤييا لسهر ئازاديێن گشتي و پرۆسێسا ديمۆكراسييا پێدڤي بۆ جڤاكي دناليت. ململانهيێن حوكمهتێ د نهالهكێدا و بهرژهوهند وهلاتييان و خواستێن وان ل نهالهكا دي، و ئهڤا نهۆ د ناڤبهينا ههڤوهلاتي و حوكمهتێدا چێدبيت، چو دي نينه ژ بلي ههڤپهيڤينا دناڤبهرا دو كهڕاندا.
دهمێ بارودۆخێ سياسي تێكدچيت و گهف دهێنهكرن ب ململانهيێن سياسيێن ب كريار، كو گهف هاتييه كرن ب ژناڤبرنا وان ((ئهشيلهوم))، يان دێ شهڕي دژي وان كهم، دهمێ دياربوويي كو چارهسهري ههر ژ پێكئينانا دويێ يا حوكمهتێ د ناڤبهرا لايهناندا ب زهحمهت كهڤتي.. دهنگێن ستاندنا باوهريێ ژ سهرۆك وهزيري بلندبوون، ههروهسا سهرۆك وهزيري ژى گهفێن ستاندنا باوهريێ ژ سهرۆكێ جڤاتا نوونهران كرن، ب زهحمهت كهڤت سهرۆك وهزير رازي ببيت ئامادهيي جڤاتا نوونهران ببيت و بكهڤيته كێشمهكێشا لێپرسينێ، ل وي دهمي و پشتي بۆرينا چهند رۆژێن كێم، هندهكان خوه ژ پرۆسێسا لێپرسينێ ڤهكێشا و دياركرن كو وان چو جاران داخوازييا لێپرسينێ نهكرييه! ئهڤه چ دگههينيت؟ نابيت مرۆڤي گههشتى چو دي ژ ڤێ چهندێ وهربگريت ژ بلي رهڤينا دروست ژ لێپرسينێ، نهكو ژ لايێ سهرۆك وهزيري ب تنێ، بهلكو ژ لايێ ئهوێن داخوازكري و پاشي لێڤهبووين، و ئێشا ڤهكرژي د وان بادهكێن د دۆلابێن واندا د پاراستييه.
خوهڤهدزينا دولايهن، ئانكويا نهمانا باوهرييا دولايهنه، ئانكويا ئێخستنا دولايهنه، ئانكويا چێبوونا يا چێنهبوويه د خاسلهتێن گشتي يێن تاك و كۆم و پێكهاته و حزبێن سياسيدا.
ژيوارێ نهۆ ل ئيراقێ ديار دكهت كو پترييا پتر ژ لايهنێن سياسى دێ بهرهڤ ئارامكرنێڤه چن، نهكو دێ ب ڤيان بهرهڤ لێكتێگهههشتن و تێكههلي و خزمهتا ههڤوهلاتييانڤه چن، بهلكو ژبهر وێ چهندێ دا شهرمزاري ديار نهبن و بهرسيڤ دفنان نهگريت ژ حيبهتيێن مرۆڤي چو جاران نهديتين.
گهل دێ ديدهڤان بيت لدۆر ئهوا دێ چێبيت ل جڤاتا نوونهران، ئهگهر روونشتن هاته گرێدان و سهرۆك وهزير رازي بوو كو دێ بزاڤێ كهت خوه ڤهدزيت ژ ئهوا بۆ وي دهێته ئاراستهكرن، بهلێ ئهگهر خوه ديت د كۆشهيهكا بهرتهس و بڕهكدا و زۆر ژ بهرپهڕ و بادهكێن وي و نێزيكي وي دياربوون، بێگۆمان ئهو دێ بهرپهڕ و بادهكێن يێن دي ژي دياركهت كو ئهو وهختهكێ گرنگه بۆ وهلاتيێن ئيراقێ داكو بزانن كانێ دهنگێ خوه دايه كێ و ل جارانێن چوويي باوهري ب كێ ئينايه و چهوان دێ دگهل ڤان راستييان سهرهدهريێ كهت، و چييه رۆلێ پهرلهماني ل لێپرسينێ، ژ لايهكێ ديڤه، چييه رۆلێ دادگههێ بۆ لێپرسينێ ژ ڤان بادهكێن دياربووين و ئهوێن هێشتا نههاتينه دياركرن، ژ لايێ سێيێ ڤه.
كهس ژ مه نينه حهز ل لێپرسينێ نهبيت، چنكو ئهو رێكا ساخلهمه بۆ گهههشتنا راستيێ كو نهۆ ل (ئيراقا نوو!) يا بهرزهيه، ئهوێن بزاڤێ بكهن خوه ژێ ڤهدزن، ناڤهرۆكا ڤێ گۆتنا ئيراقي لسهر وي دهێت “اللي جوه ابطه عنز يبغج”.
|
|
|
|
|
|
|